Terugblik: Inspiratiedag VO 2017

Wanneer zijn je leerlingen goed voorbereid op de toekomst? En hoe ziet die toekomst er voor het onderwijs uit? Wat is jouw ideale situatie? En hoe is het kunstonderwijs in Brabant georganiseerd? Wil je wat veranderen en hoe wil je dat doen? Deze vragen en nog meer persoonlijke leervragen kwamen tijdens de Inspiratiedag VO op 26 oktober aan bod. Het thema ‘Samen leren maken’ stond tijdens de dag centraal.

In het Werkwarenhuis in Den Bosch kwamen ruim tachtig kunstvakdocenten, museummedewerkers, intermediairs, cultuurcoördinatoren en andere betrokkenen uit het cultuuronderwijs samen om over de toekomst van het onderwijs na te denken en door te praten.

“Ik kom hier vandaag om me te laten inspireren door andere docenten”, zegt een van de docenten in de eerste sessie. De dag is opgedeeld in drie sessies, waarbij het eerste gedeelte van de Inspiratiedag vooral is bedoeld om elkaar te bevragen over het cultuuronderwijs van nu en hoe leraren daarmee willen omgaan in de toekomst. Hiermee gaan de deelnemers in de volgende deelsessie aan de slag. ‘Wat voor activiteiten zou jij over tien jaar willen doen in jouw cultuuronderwijs?’, vraagt De CultuurLoper-coach Marlon van Casteren aan de deelnemers van haar sessie. “Een doorlopende leerlijn van onderbouw tot bovenbouw”, vertelt een van de docenten. “Ik wil graag meer draagvlak voor de kunstvakken binnen onze school”, zegt een ander. “Kunstvakken zijn het vliegwiel voor een nieuwe inrichting van het onderwijs”, besluit een museummedewerker.

Creatief proces doorlopen en beroepen van de toekomst

Na de eerste, verkennende sessie verdelen de deelnemers binnen hun groep de volgende deelsessies. Bij de workshop Sketch Out Loud staat de verbinding van creatieve vakken centraal, terwijl bij Studio Tast duidelijk wordt hoe je fysieke materialen en een digitale omgeving kunt inzetten bij het doorlopen van een creatief proces. In De Klasgenoten-reünie van 2032 krijgen de deelnemers een kaart met daarop een beroep dat in de toekomst zou kunnen bestaan: robotcoach, singing maildeliveryman of 3D- orgaanprinter. Dat beroep moeten ze koppelen aan een leerling die nu bij hen in de klas zit en zich voordoen als die leerling. 

Lesgeven in de toekomst

In het klaslokaal waar de sessie plaatsvindt, komt een robot binnengereden die de leerlingen van de toekomst om de beurt naar voren roept en een gesprek aangaat. De robot heeft een stem die klinkt als die van een TomTom, maar stelt wel persoonlijke vragen. Daarna bevragen de deelnemers elkaar over hun manier van lesgeven en hoe deze in de toekomst anders kan worden. “Ik vind dat we nu nog veel instructief onderwijzen en dat zou ik in de toekomst graag anders zien. Ik heb het idee dat we de creativiteit die kinderen als kleuter heel erg hebben, steeds meer afleren. Ik zou meer vanuit thema’s en projecten werken en dan wel de materialen faciliteren, maar hen verder zelf laten werken. Maar dan wordt er dus ook een andere houding vanuit de leraar gevraagd, meer coachend”, vertelt een intermediair.

 “Ik zou willen dat leerlingen elkaar opdrachten geven en in leerateliers projectmatig werken.”, zegt een docent. “Voor mij is bij mijn fotografielessen niet het resultaat het belangrijkste, maar ik vind het veel belangrijker dat de leerlingen experimenteren en oefenen”, zegt een De Cultuur Loper coach. “Ik zou mijn leerlingen graag verschillende werkvormen aanbieden zoals handvaardigheid, Photoshop en 3D-ontwerpen en daarbij dan wel een opdracht geven, maar die mogen ze dan op hun eigen manier uitvoeren.

Veranderde rol van docent

In de laatste sessie komen uit de deelnemers uit de eerste groepen weer bij elkaar om te praten over hun ervaringen met de workshops. De rol van de docent verandert, dat komt duidelijk naar voren in deze sessie en uit de gesprekken en vragen die gedurende de dag voorbijkomen. Met je collega’s inspiratie en kennis uitwisselen, is de kern van de dag. Maar hoe die toekomst er nu precies uit komt te zien? Dat zullen kunstvakdocenten, intermediairs, schoolleiding, cultuur coördinatoren en vele andere betrokkenen uit het cultuuronderwijs samen moeten vormgeven in de komende jaren, onder meer met de kennis en vragen die tijdens de Inspiratiedag VO aan de orde kwamen.

Bekijk het prachtige fotoverslag van Ilse Wolf:

Inspiratiedag VO 2017

Annemiek Tekstra Berendsen

Annemiek Tekstra-Berendsen

Consulent Voortgezet Onderwijs